جمعه, 1 آبان , 1405
1:44 ب.ظ
بیانات آیت الله دژکام در خطبه های نماز جمعه ۱ آبان ماه ۱۴۰۵
به گزارش روابط عمومی نهاد نماینده ولی فقیه در استان فارس و امام جمعه شیراز، نماز جمعه ۱ آبان ماه ۱۴۰۵ سومین حرم اهل بیت (ع) در ایران اسلامی به امامت حضرت آیت الله دژکام و با حضور اقشار مختلف مردم شریف شیراز برگزار گردید.
متن کامل خطبههای نماز جمعه شیراز را در ادامه میخوانید:
بسماللهالرحمنالرحیم
خودم و همه شما برادران و خواهران ایمانی را به تقوا، پرهیزکاری و خداترسی توصیه میکنم؛ «اتَّقُوا اللهَ عِبادَ الله».
امیرالمؤمنین علی (ع) در خطبه متقین میفرماید: «وَ أَمَّا النَّهَارَ فَحُلَمَاءُ عُلَمَاءُ أَبْرَارٌ أَتْقِیَاءُ».
عرض میکردیم که امیرالمؤمنین (ع) در رابطه با اوصاف و ویژگیهای انسان باتقوا در رفتارهای روزانهاش فرموده است که اگر نگاهشان کنید، چیزی که در ابتدا در ذهنتان میآید این است که اینها عالم، دانشمند و فهیم هستند. رفتار آنها عاقلانه است؛ و رفتار عاقلانه خیلی مهم است. میدانید که در روایات فرمودهاند تندمزاجی یک شاخه از دیوانگی است: «الحِدَّهُ ضَرْبٌ مِنَ الجُنُونِ». این را باید خیلی به خود یادآور شویم. گاهی انسان احساساتی میشود و صحنههای بسیار ناراحتکنندهای پیش میآید، اما رفتار ما نباید به رفتار غیرعاقلانه تبدیل شود. تندمزاجیهای بیخود و بیجا، انسان را در چشم همه کوچک میکند. حواسمان نیست؛ گاهی خیال میکنیم کار مهم و انقلابی میکنیم، در حالی که اینطور نیست. انقلابیگری به معنای اوقاتتلخی نیست، بلکه به معنای این است که کار خودمان را در جای خودش به درستترین شکل انجام دهیم.
اگر حالات اهلبیت را بخوانیم؛ برای نمونه، حالت حضرت علی (ع) را در صحنه جنگ خندق ببینید. اگر دیگران بودند، چه میکردند؟ در آغاز، ترسوها پشت سر پیامبر مخفی شده بودند و از ترس جرئت نداشتند جلو بروند، اما حضرت علی (ع)—که جوانی ۲۰ ساله بود—در مقابل بزرگترین پهلوان عرب قرار گرفت. تاریخ را در این صحنه بخوانید و ببینید مولای ما چقدر متین بوده است. گرچه این یک جوان ۲۰ ساله است (البته ظاهر ماجراست و در مقام عصمت، سن اصلاً مهم نیست)، اما میخواهم بگویم آنها برای ما الگو شدهاند. بعد از ۷۰۰ سال از این ماجرا، مولوی بلخیِ رومی چه زیبا دادِ سخن میدهد تا برویم و بیاموزیم.
امّا ما میبینیم بین دو مؤمن کشمکش کوچکی رخ میدهد و همه عالم و آدم را به نحوی به بازی میگیرند و تندمزاجی میکنند؛ و این رفتار مطلوبی نیست.
حضرت علی (ع) فرموده است که انسان باتقوا رفتارش عاقلانه است؛ حلیم است: «فَحُلَمَاءُ عُلَمَاءُ أَبْرَارٌ». اینها را توضیح دادهایم، ولی هرچه توضیح میدهیم باز هم کم است؛ چرا که باید رفتار خودمان را اصلاح کنیم. ما فقط سخنرانی نمیکنیم؛ بلکه منِ گوینده سخن باید حواسم باشد و شما که شنونده این مطالب نورانیِ امیرالمؤمنین علی (ع) هستید، تصمیم بگیرید رفتاری را که شایسته نیست، تغییر دهیم.
سپس فرمود: «أَتْقِیَاءُ». ویژگی دیگری که انسان در رفتار آنها میبینید این است که خداترس هستند. ترس از خدا، یکجاهایی باید خودش را در رفتار ما نشان دهد. برادرها و خواهران! ما خودمان در ادبیات عامیانه میگوییم: «فلانی از خدا نمیترسد»؛ و کسی که از خدا نمیترسد، دیگر قابل صحبت نیست. خداترس بودن باید جایی در رفتار ما تجلی پیدا کند و خودش را نشان دهد.
امروز—به مناسبت این که در ایام فاطمیه هستیم و امشب، شبِ سیزدهم جمادیالأولی است و طبق روایتی، شب شهادت حضرت در این شب نقل شده است—بنده گزارش بسیار مختصری از رفتار حضرت صدیقه طاهره، پدر و همسر ایشان که محور و کانون اصلی در این خانواده (بیبیِ ما حضرت زهرا) بوده اند، ارائه میکنم: «اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی فاطِمَهَ وَ اَبیها وَ بَعْلِها وَ بَنیها».
روایتی را از کتاب شریف بحارالانوار تقطیع کردهام؛ چون وقت نیست همه را توضیح دهم. این خلاصه گزارشی است از رفتار اهلبیت (ع) که با وجود اینکه خود اهل عصمت بودند—و جبرئیل هنگامی که میخواست وارد خانهشان شود اجازه میگرفت—چقدر خداترس بودند! ما هم کمی سعی کنیم در رفتارمان ترس از خدا را به نوعی بروز دهیم و توشهای برای روز قیامت ذخیره کنیم.
این روایت شریف در جلد چهلوسوم کتاب بحارالانوار—که شرح زندگانی حضرت صدیقه طاهره (س) است و بخش قابلتوجهی از آن به زندگی ایشان اختصاص دارد—در صفحات ۸۷ و ۸۸ نقل شده است. میفرماید دو آیه از سوره مبارکه حجر (آیات ۴۳ و ۴۴) بر پیامبر نازل شد. جبرئیل کلام خدا را آورد و به پیامبر وحی کرد؛ هنوز هیچکس خبر نداشت و پیامبر آن را برای مردم نخوانده بود، اما صدای ناله پیغمبر بلند شد. پیغمبر آنقدر از روی سوز گریه میکرد که اصحاب نمیدانستند چه شده است، اما از گریه ایشان، آنها نیز به گریه افتادند. اصحاب وقتی بالاخره متأثر شدند، گفتند «نمیدانیم چرا پیامبر اسلام ناله میزند، اما میدانیم هر وقت زهرای طاهره خدمت پیامبر میآید، ایشان اگر خیلی هم ناراحت باشد، خوشحال میشود؛ برای اینکه غم را از روی دل پیامبر برداریم، به خانه زهرا برویم و صدا بزنیم که بیبیجان! پدرتان دارد گریه میکند و شما سبب آرامش پدر هستید؛ بیایید و ایشان را آرام کنید، چرا که ما جرئت نداریم متعرض حال پیامبر شویم.»
یکی از اصحاب رفت و در زد. حضرت زهرا (س) بیرون آمد؛ و این همان صحنهای است که سلمان فارسی نگاه کرد و صدای ناله او از زهد زهرای طاهره بلند شد و گفت: «من دختران کسری و قیصر را دیدم، اما این دختر، رئیس همه عِالم است و پیامبر خاتم پدر اوست؛ و این زهدِ حضرت زهراست»
حضرت صدیقه طاهره آمد و خدمت پدر نشست و دید پدر دارد گریه میکند. عرض کرد « یا اَبَتا». من این روایت را میگویم برای اینکه ظلمی که به این دختر رسول خدا شد، یادمان بیاید. حضرت زهرا (س) دو بار به حسب دستوری که در قرآن هست، خواست با آداب رسمی به پیامبر بگوید «یا رسولالله»؛ اما پیامبر فرمود «تو بگو یا اَبَتا که من اینگونه آرام میشوم.» آنها میدانستند که حضرت زهرا چقدر پیش پیامبر عزیز است، اما با این حال، آن ظلمها را در حق او کردند. هنوز بدن پیغمبر دفن نشده بود که زهرا سیلی خورد و ظلمها شروع شد و آتش به خانهاش آوردند.
حضرت زهرا (س) آمد و فرمود «یا ابتا! چه شده است که دارید اینگونه گریه میکنید؟» پیامبر فرمود: «زهرا جان! دو آیه درباره وضعیت جهنم نازل شده است و من از ترسِ جهنم دارم اشک میریزم.» آن دو آیه چیست؟ پیامبر فرمود خدا نازل فرموده است که «وَإِنَّ جَهَنَّمَ لَمَوْعِدُهُمْ أَجْمَعِینَ» (آیه ۴۳ سوره حجر). مردم! برای عبور از صراط باید از بالای جهنم رد شویم. «لَهَا سَبْعَهُ أَبْوَابٍ لِکُلِّ بَابٍ مِنْهُمْ جُزْءٌ مَقْسُومٌ» (آیه ۴۴ سوره حجر). جهنم هفت در دارد و هر دستهای از گناهکاران و اهلِ هر گناهی باید از دری وارد جهنم شوند؛ و وای به حال گناهکاران که اهل هر گناهی از دری باید وارد جهنم شوند.
پیامبر این دو آیه را خواند و حضرت زهرا (س) به صورت بر زمین افتاد و غش کرد. ما کجا هستیم؟ چرا حواسمان نیست که چه صحنههای سختی پیشرو داریم؟ خدای متعال فرموده است: «وَإِنْ مِنْکُمْ إِلَّا وَارِدُهَا کَانَ عَلَى رَبِّکَ حَتْمًا مَقْضِیًّا» (آیه ۷۱ سوره مریم): همه شما باید لبِ این دریای آتشِ جهنم بایستید و این صحنه پیشروی همه ما هست و برای آن روز باید فکری کنیم.
حضرت زهرا (س) به صورت بر زمین افتاد و بعد بلند شد و صدای ناله او بلند شد که «اَلوَیلُ ثُمَّ اَلوَیلُ لِمَن دَخَلَ النَّار»، وای بر کسی که بخواهد وارد جهنم شود و خدا گناهش را نیامرزد.
این حالت بیبیِ ما حضرت زهرا (س) بوده است. بقیه جمع وقتی این صحنه را دیدند، شروع به گریه کردن کردند؛ و از جمله کسانی که به حسب روایت در این جمع حضور داشت، خودِ امیرالمؤمنین (ع) بود که فرمود «لَیْتَ اُمّی لَمْ تَلِدْنی»، کاش مادر ما را نزاییده بود و حسابِ آینده سخت است. سپس دو دست را روی سر گذاشت و در حالی که گریه میکرد، فرمود «چه سفر سختی پیشرو داریم و چقدر زادوتوشه ما برای سفر قیامت کم است».
حدیث مفصل است و ادامه دارد، اما همین مقدار خواستم خدمت شما عرض کنم که عزیزان! به نحوی نباشد که به ما بگویند «فکر روز قیامت باش» و ما بخندیم و بگوییم چه میگوید! یا وقتی کسی را موعظه و نصیحت میکنند و میگویند «آقا! خانم! جایی که امضای تو کاری میکند، مراقب باش ظلم به کسی نشود»، طرف مقابل را به مسخره بگیریم. سختیِ مسیر به گونهای است که فکر و تخیلِ آن، انسان را واقعاً میترساند و میلرزاند؛ تا چه رسد به اینکه بخواهیم وارد آنجا شویم.
البته همه ما امیدوار هستیم—و باید هم امیدوار باشیم—که اهلبیت (ع) از ما شفاعت کنند؛ اما از باب اینکه میخواهیم حواسمان جمع باشد، این حدیث حضرت علی (ع) را یادآور میشوم که حضرت فرمود: «اگر با محبتِ ما از دنیا رفتید، ما شفاعت میکنیم؛ اما تا وقتی شفاعتِ ما را قبول کنند، برای بعضی از شیعیان سیصد هزار سال طول میکشد» یعنی در جهنم است و بالاخره شفاعت پذیرفته میشود، اما بعد از اینکه آن عذاب را کشید به خاطر اینکه برخی قسمتها قابل بخشش نبوده است. و این آخرتی است که در آن، مرگ را سر میبرند؛ یعنی آنجا اگر کسی رفت، دیگر مردن در کار نیست و «دارالبقاء» است و برای آن موقع باید خودمان را آماده کنیم.
در این خطبه دوم، ابتدا شهادت بانوی هر دو عالم، حضرت صدیقه طاهره، فاطمه زهرا صلوات الله و سلام علیها را به محضر مقدس و باعظمت قطب عالم امکان، حضرت بقیهالله الأعظم ارواحنا لتراب مقدمه الفداء، رهبر عظیمالشأن انقلاب اسلامی حضرت آیتالله سید مجتبی حسینی خامنهای و عموم مراجع معظم تقلید جهان تشیع و شما برادران و خواهران ایمانی و عزاداران حضرت صدیقه طاهره تسلیت عرض میکنم. از خدای متعال میخواهیم که همه ما را در روز قیامت در زمره محبان و شیعیان زهرای طاهره محشور فرماید.
نکته دیگری که یادآوری آن باز به عهده همه ماست، این است که روز چهارم آبان که دوشنبه هفته پیشرو خواهد بود، مصادف است با سالگرد حمله تروریستی به حرم مطهر حضرت احمد بن موسی الکاظم صلوات الله علیه و سلم علیهما؛ جایی که ۱۳ شهید در این صحن مطهر و در کنار ضریح مطهر آن حضرت، خون مقدسشان ریخته شد تا درخت تناور تشیع بار دیگر قوت بگیرد و شاخههای خودش را سراسر دنیا پهن کند؛ تا انشاءالله سایه دیانت ناب اسلام محمدی (صلی الله علیه و آله) به برکت این خونهای مطهر برای هر کس که قابل هدایت است در این دنیا پخش شود و کسانی که در طرف مقابل ایستادهاند، دیگر هیچ حجتی نداشته باشند و انشاءالله همه آنها نیز به «دارالبَوَار جهنم» فرستاده شوند.
رهبر شهیدمان، قائد شهیدمان رضوانالله تعالی علیه، در پی شهادت این شهدای شاهچراغ هم پیام دادند و هم چند بار شفاهاً صحبت کردند. یادم میآید یکبار ایشان فرمودند که شهدای حرم مطهر حضرت احمد بن موسی، ستاره هستند؛ این ستارهها باید یاد و خاطرهشان مرتب در اذهان مردم تکرار شود. این وظیفه بیش از همه بر دوش علاقهمندان به اهلبیت و مردم محترم شیراز است که یاد این شهدا را به صورت ویژه گرامی بدارند. رهبر شهیدمان فرمودند انشاءالله در مجالس و محافل حضرت زهرا طاهره نیز یاد این شهدا را زنده نگه دارید.
همچنین باید یاد کنم از سلاله پیامبر و بزرگمردی که شهادتش آغاز حرکت انقلاب اسلامی در سالهای ۵۶ و ۵۷ شد؛ یعنی حضرت آیتالله سید مصطفی خمینی اعلی الله مقامهالشریف. کسانی که آن سالها را درک کردهاند، یادشان هست که اصل حرکت انقلاب اسلامی به اوج رسیدن خود را مدیون خون این شهید عزیز بود؛ یعنی روزی که مردم متوجه شدند فرزند برومند امام راحل، مجتهد صاحب مقام عالیقدر در فقاهت، عرفان و فلسفه که مرد این میدانها بود، به شهادت رسیده است. ایشان تفسیری برای قرآن نوشتهاند که وقتی انسان آن را میخواند، از جامعیت این مرد در همه علوم دینی و اسلامی تعجب میکند؛ از این جهت یاد ایشان گرامی است.
هنگامی که ایشان به شهادت رسیدند و آن بیادبی پس از آن از سوی برخی نویسندگان جراید سر زد (که همین حالا باید به برخی از این رسانهها بگوییم: از خدا بترسید! شما به جایی نمیرسید که بخواهید اینگونه رفتارهای زشت را نسبت به انقلابیون انجام دهید، اما خدا به شما ضربه خواهد زد، همانطور که به آن نویسنده آن مقاله کذایی زد)، خدای متعال و پرچم عزت اسلام به خاطر شهادت آقا مصطفی و در مقابل آن بیادبیها، به گونهای رقم زد که امام راحل حرکت کردند و همه مردم ایستادند. از آبانماه آن سال تا بهمنماه سال بعد، همگی قیام کردند و حرکت نمودند تا به پیروزی رسیدیم.
امیدوارم به برکت دعای امام زمان (عج)، شما مردمی هم که اکنون نزدیک به هفتهشت ماه است هر شب در خیابانها ایستادهاید، اینبار فتح جدیدی به دست آورید؛ آنبار ما ایران را از شر آمریکاییها نجات دادیم، و اینبار انشاءالله منطقه را از شر آمریکا نجات خواهیم داد و عزت ایران و اسلام باز هم افزونتر خواهد شد.
اما سخن پایانی این خطبه؛ به ذهنم آمد که صحبتی در رابطه با اقتصاد مقاومتی و مقاومت اقتصادی داشته باشم. این جابهجایی مضاف و مضافالیه یا موصوف و صفت، گاهی معنا را بسیار متفاوت میکند. اقتصاد مقاومتی یک الگوی کار اقتصادی بود که ابتکار و نظریهپردازی آن مرهون بزرگمرد انقلاب اسلامی، امام شهیدمان و حضرت آیتاللهالعظمی خامنهای بود که این الگوی اقتصادی را مطرح کردند و سیاستهای کلی آن را آقا ابلاغ فرمودند.
امسال نیز که سال ۱۴۰۵ است، پس از گذشت تقریباً دو دهه از طرح این موضوع، رهبر عزیزمان فرمودند شعار سال این است «اقتصاد مقاومتی در سایه وحدت ملی و امنیت ملی». این شعار سال ماست. پس اقتصاد مقاومتی یک الگوی کار اقتصادی است که باید در آن مسیر حرکت کنیم و ادامه پیدا کند.
حالا عرض من این است که اگر اقتصاد مقاومتی را محقق نکنیم، نمیتوانیم در مقابل دشمن مقاومت اقتصادی داشته باشیم. ما جبهه مقاومتیم؛ مقاومت نظامی داریم، مقاومت اقتصادی داریم و مقاومت فرهنگی داریم. در همه جبههها باید بجنگیم، زیرا جنگ است. اگر میخواهیم در جبهه اقتصادی در مقابل دشمن خبیث مقاومت کنیم (همان وزیر نفهم ترامپ که از خود ترامپ هم نفهمتر است و برخی دیگر از وزرایش گفتند که دو هفته دیگر بساط اقتصادی ایران در هم پیچیده میشود)، دیدیم که بزرگان و مسئولین دولت ما رسماً گفتند «حالا خواهیم دید!» و اکنون یک ماه هم گذشته و الحمدلله قدرت این نظام به گونهای بوده است که تمام حملات این غول وحشی را خنثی کرده است و دشمن را برای اینکه راه نفس کشیدن اقتصادی ما را ببندد، ناکام گذاشته شده است؛ و البته این محقق نمیشد جز در پرتو همین شعاری که امسال رهبر عزیزمان فرمودند و ریاست محترم جمهوری نیز بر آن تأکید کردند که ما ایستادهایم در سایه وحدت ملی، همه این مردم سرباز امام زمان(عج) شدند تا در مقابل دشمنی که میگوید «نمیگذارم از نظر اقتصادی بایستید و نفس بکشید»، بگویند «آمریکا هیچ غلطی نمیتواند بکند».
میخواهم خواهشی از محضر تکتک شما مردم و تکتک مدیران و مسئولان داشته باشم؛ مسئولانی که آنها نیز جز همین مردم هستند. وقتی میگوییم «مردم مبعوث»، نمیخواهیم بگوییم عدهای از مردم جدا هستند و عدهای دیگر جدایند؛ نه، اگر کسی بخواهد چنین ذهنیتی ایجاد کند، اشتباه میکند و باید آن را اصلاح کند. ما همه یکی شدهایم؛ دولت، ملت، قوای مقننه، قوه قضاییه و قوه مجریه، همه دستبهدست هم دادهاند و الحمدلله به دنیا نشان دادیم که میتوانیم در مقابل آنها بایستیم.
درباره این حرکت بزرگ، باز هم خواهش من این است که ای مردم! در بحث اقتصادی خیلی کارها میتوانید بکنید. اگر به میدان نیایید، بدهکاری خود را به امام زمان (عج) نپرداختهاید؛ چرا که حضرت امروز دارد به ما نگاه میکند. این پرچم اسلام است که نباید زمین بخورد؛ پرچم نظام مقدس جمهوری اسلامی است که جوانهای شما اکنون نزدیک به هفت ماه است (با کم و زیادش) در میدان ایستادهاند و میگویند ما شبانهروز این پرچم را نگه میداریم و نمیگذاریم زمین بخورد. این پرچم اسلام است، این کشور، کشور امام زمان(عج) است؛ باید در جبهه اقتصادی و مقاومت اقتصادی نیز مردم به فکر باشند و هر قدمی که میتوانند بردارند. نگویید این کار کوچک است و اثری ندارد؛ به همان اندازه اثرگذار است.
همانطور که در مصرف بنزین صرفهجویی کردید و از واردات آن بینیاز شدیم و رئیس دولت رسماً اعلام کرد؛ یا در مصرف برق صرفهجویی کردید و باید بکنید (همهتان میبینید که تابستان را با آن وضعیت از سر گذراندیم؛ نمیگوییم سختی نداشت، اما شد، چرا؟ چون مردم خواستند). در تمام ابعادی که دشمن تلاش میکند مقاومت ما را در هم بشکند، تکتک آحاد مردم مسئولاند.
قائد شهیدمان نفرمود مثلاً فقط ارتشیها دفاع خواهند کرد؛ بلکه فرمود «مردم ما مبعوث می شوند به میدان میآیند و از این نظام دفاع میکنند.» در عرصه اقتصادی نیز باید همین کار را بکنیم. بنده در همین ماههای گذشته خدمتتان عرض کردم که ۹۰ هزار میلیارد تومان سرمایهگذاری در استان فارس انجام شده که استاندار محترم فرمودند عمده آن کارِ خود مردم است و ما فقط تسهیل کردیم؛ که از آنها تشکر میکنیم.
آن موقع به شما عرض کردم که برای سال آینده اضافه شود، تواناییهایتان را به میدان بیاورید تا روی این ترامپ خبیث را کم کنیم. برای این کار، شما باید به میدان بیایید. من مطمئن هستم با حرکت عظیم شما مردم، انشاءالله این کار هم به نتیجه خواهد رسید و ما مجال نمیدهیم که دشمن بگوید «خطوط هواییتان را تحریم میکنیم» یا «مرزهایتان را میبندیم». آنها نمیتوانند از این غلطها بکنند، هنگامی که یک ملت پای کار باشد؛ و الحمدلله مردم ما پای کار هستند.
پس از این نیز انشاءالله بهتر، بیشتر و امیدوارتر خواهیم بود تا بهزودیِ زود، شاهد پیروزیهای بزرگتری در همه عرصههای نبرد با استکبار باشیم و عزت و عظمت اسلامی را بیش از پیش تقویت کنیم.
دیدگاهتان را بنویسید